Boşanma davasında ıslah, davanın açılmasından sonra iddia ve savunmaların değiştirilmesi yasağını aşmak için kullanılan hukuki bir yöntemdir. Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 176. maddesinde düzenlenen bu hak, dava boyunca yalnızca bir kez kullanılabilir. 2026 yılı itibarıyla, tahkikat aşaması bitene kadar yapılabilen ıslah işlemi ile taraflar, başlangıçta eksik talep ettikleri maddi veya manevi tazminat miktarlarını artırabilir ya da davanın dayandığı hukuki sebebi (örneğin şiddetli geçimsizlikten zinaya) tamamen değiştirebilirler. Islah işleminin geçerli olabilmesi için eksik nispi harcın mahkeme veznesine yatırılması zorunludur.

İstanbul Boşanma Avukatı • 35+ Yıl Deneyim
1986 İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu. İstanbul Barosu (Sicil No: 15051). Vakıfbank ve İmar Bankası Baş Hukuk Müşaviri, Hedef Alliance Holding Hukuk Direktörü. "Boşanma Avukatı Aydın Aydar'ın Anıları" ve "Anlaşmalı Boşanma Davası" kitaplarının yazarı.
Boşanma davasında ıslah, tarafların dava dilekçesinde belirttikleri taleplerini, iddialarını veya savunmalarını tahkikat aşaması bitene kadar yasal olarak değiştirmelerine veya genişletmelerine olanak tanıyan usuli bir haktır.
HMK madde 176 gereğince, aynı dava içerisinde her bir tarafın ıslah hakkını kullanma sınırı yalnızca bir kezdir. İkinci bir ıslah talebi mahkeme tarafından reddedilir.
Evet, artırılabilir. Dava dilekçesinde düşük tutulan maddi veya manevi tazminat miktarları, yargılama sürecinde ıslah dilekçesi verilerek ve eksik nispi harç yatırılarak yükseltilebilir.
Islah işlemi, HMK'ya göre tahkikat aşamasının sona ermesine kadar yapılabilir. Hakim tahkikatın bittiğini ve sözlü yargılamaya geçildiğini bildirdikten sonra ıslah yapılamaz.
Kısmen ıslah, sadece belirli bir talebin (örneğin tazminatın) miktar olarak artırılmasıdır. Kamilen ıslah ise davanın dayandığı hukuki sebebin (örneğin şiddetli geçimsizlikten zinaya) tamamen değiştirilerek davanın yenilenmesidir.
Miktarı artırılan taleplerde, artırılan miktar üzerinden binde 68,31 oranındaki nispi karar ve ilam harcının dörtte biri oranında tamamlama (peşin) harcı mahkeme veznesine yatırılmalıdır.
Islah işlemi harca tabi bir işlemdir. Talep artırımına ilişkin ıslah harcı yatırılmazsa, mahkeme ıslah işlemini yapılmamış sayar ve ilk dava dilekçesindeki talepler üzerinden karar verir.
Evet, davanın başında talep edilen tedbir, iştirak veya yoksulluk nafakası miktarları, ekonomik koşulların değişmesi halinde ıslah dilekçesi ile artırılabilir. Boşanma içindeki nafaka ıslahı harca tabi değildir.
Evet, kamilen (tamamen) ıslah kurumu işletilerek genel boşanma sebebiyle (şiddetli geçimsizlik) açılan bir dava, özel boşanma sebebine (zina, hayata kast vb.) dönüştürülebilir.
Kısmen ıslah durumunda karşı tarafın itiraz ve cevap süresi 1 hafta (7 gün) iken, tamamen ıslah yapıldığında bu süre yeni dava dilekçesi statüsünde olduğu için 2 haftadır (14 gün).
Evet, davacı ıslah yoluyla yeni bir alacak kalemi ekliyor veya artırıyorsa ve bu alacak için yasal süre geçmişse, davalı taraf ıslah dilekçesinin tebliğinden itibaren süresi içinde zamanaşımı def'i ileri sürebilir.
Eski uygulamada kesinlikle yapılamıyordu. Ancak HMK'da yapılan değişiklik ve güncel içtihatlara göre, bozma kararı sonrası dosya ilk derece mahkemesinde yeni bir tahkikat işlemi gerektiriyorsa ıslah yapılabilir.
Hayır, HMK m. 182'ye göre açık bir yazı veya hesap hatası (isim yanlışlığı, tc kimlik no hatası vb.) ıslaha gerek kalmaksızın mahkemece doğrudan veya talep üzerine düzeltilebilir.
Dava dilekçesinde faiz talep edilmemişse veya başlangıç tarihi yanlış belirtilmişse, bu eksiklik tahkikat bitmeden ıslah yoluyla düzeltilebilir ve faiz talebi eklenebilir.
HMK'ya göre sözlü ıslah mümkündür; duruşma esnasında beyanın tutanağa geçirilmesi ve imzalanması ile yapılabilir. Ancak karmaşıklığı önlemek adına uygulamada her zaman yazılı dilekçe tercih edilir.
0 soru yanıtlandı
Sorunuz moderasyon sonrası yayınlanacaktır.